Tolkien'in şiirleri ve şarkıları metne serpiştirilmiş. Okurların çoğu bunları ‘sayfa atlayarak’ geçer; ama Tolkien'in dilbilimci tarafı en çok bu şiirlerde görünür. Birkaç tanesini yüksek sesle okumak, bölümün sesini kafanızda daha net kurar.
Çeviri seçerken kitap sayfalarındaki yayınevi ve çevirmen bilgisine bakın. Tolkien'in Türkçe baskıları arasında farklı çevirmenler var; okuma zevkini belirleyen şey, adların ve şiirlerin nasıl çevrildiği.
Orta Dünya'nın derinliğine inmek istiyorsanız Húrin'in Çocukları ve Gondolin'in Düşüşü iyi bir başlangıç. Ama önce Yüzüklerin Efendisi'ni bitirin; eski çağların hikâyeleri, o hikâyeyi bilenler için çok daha anlamlı.
Okuma süresi konusunda gerçekçi olalım: Hobbit'i bir hafta sonunda, Yüzüklerin Efendisi'ni ise aylar içinde bitirmeyi planlayın. Üç cildi art arda okuyanlar çoğunlukla ikinci cildin ortasında yavaşlar. Cildin ortasında bir kitap molası vermek, kalan yarıyı çok daha taze karşılamanızı sağlar. Tolkien'i hızlı bitirmenin ödülü yoktur; ödül, dünyanın içinde uzun süre kalmaktır.
Son bir öneri: ilk okuma sırasında haritaya bakın. Çoğu baskıda Orta Dünya haritası bulunur ve yolculuğu takip etmek, kitabın coğrafyasını somut hâle getirir. Frodo ve Sam'in Mordor'a yürüyüşü bir harita üstünde izlenince başka bir ağırlık kazanır. Haritayı sayfa kenarına bir ayraç gibi tutun; her yeni bölümde parmağınızla konumu bulun.
Fantastik edebiyata yabancıysanız bir not daha: bu türde ‘dünya kurmak’ bir hikâyeden önce gelir. İlk elli sayfada olay az, ad çok olabilir. Bunu romanın bir kusuru olarak okumak yerine, bir şehre yeni taşınmış biri gibi düşünün: ilk günlerde sokakların adlarını bilmezsiniz ama bir hafta sonra yolunuzu bulursunuz. Tolkien'in dünyası da tam böyle çalışır; sabrınızın karşılığı, ikinci cildin ortasında gelen rahat bir tanışıklıktır.
Eğer sevdiğiniz kitabı bir arkadaşınızla birlikte okuyorsanız bölümleri haftaya bölmeniz iyi sonuç verir. Tolkien'in uzun kitapları, ritmini aynı hızda yakalayan iki okurun birbirine anlatmasıyla daha çok yaşar. Bir bölümü bitirince adını koymak, karakterleri ya da yerleri bir kâğıda yazmak da hafızayı destekler.
Son olarak sesli kitap seçeneği: Tolkien'in uzun betimlemeleri ve şiirleri, yüksek sesle ya da kulaktan dinlenince çoğu okur için daha akıcıdır. Yolculuk ya da ev işi sırasında bir bölüm dinleyip akşam basılı kitaba dönmek, iki biçimi birbirini tamamlayan bir ritme çevirir.