İçeriğe atla

Menü

Rafım

okai

Rafına kitap ekle

Anna Karenina

Dünya edebiyatı · 14 dk · 10 kitap

Anna Karenina gibi kitaplar: 10 büyük roman

Anna Karenina'yı sevenlere 10 kitap: Madam Bovary'den Middlemarch'a, Kolera Günlerinde Aşk'tan Masumiyet Müzesi'ne; nereden başlanır, kimler okudu.

0/10 kitabı okudun%0

Anna Karenina'nın ilk cümlesi, edebiyatın en çok alıntılanan cümlelerinden biridir: mutlu aileler birbirine benzer, mutsuz ailelerin her biri kendince mutsuzdur. Tolstoy bu cümleden sonra bir sürü mutsuz ve mutlu aileyi yan yana koyar. Bir tarafta Anna'nın evliliğinden kopup Vronski'ye yönelmesi ve toplumun bunun bedelini ona ödetmesi vardır. Öte yanda Levin ile Kitty'nin yavaş, sancılı ama sonunda kurulan yuvası. Roman iki yolu yan yana yürütür ve okura ‘hangisi doğru?’ diye sormaz; ikisini de tüm ayrıntısıyla gösterir.

Devamını oku

Romanın ritmini hatırlayalım. Kitap bir tren istasyonunda yaşanan bir karşılaşmayla ilerler, ardından Moskova balosuna, at yarışına, Levin'in tarlalarında geçen biçme sahnesine ve Anna'nın çöküşüne uzanır. Tolstoy bu sahneleri büyük olaylar diye değil, insanın o anki duygusal durumunun aynası olarak yazar. Bu yüzden Anna Karenina'yı sevenler genellikle olay örgüsünü değil, bir karakterin düşüncesinin cümleden cümleye nasıl değiştiğini hatırlar. Listedeki kitaplar bu içsel hareketi farklı yazarların elinde izlemenizi sağlıyor.

Anna Karenina'yı bitirenlerin aradığı şey çoğunlukla başka bir aşk hikâyesi değildir. Aradıkları, bir hikâyeyi bu kadar geniş bir toplumsal tabloya yaymayı, karakterlerin zihnine bu kadar yakından girmeyi ve kimseyi yargılamadan göstermeyi başaran romanlardır. Bu yüzden listeyi üç gruba ayırdık: önce evlilik ve tutku üzerine yazılmış büyük romanlar, sonra toplumu geniş bir tuvalde gösteren romanlar, son olarak aşkı uzun bir zaman içinde ve farklı kültürlerde anlatan kitaplar.

Anna Karenina da sitenin en çok okurlu kitaplarından biri.

Kitabın bir diğer büyük gücü, iki hikâyeyi paralel yürütmesidir. Anna'nın yıkımı ile Levin'in aradığı anlam, aynı romanın iki yarısıdır ve ikisi de aynı soruya cevap arar: nasıl yaşanmalı? Okurların kimi Anna'nın, kimi Levin'in tarafında kalır. Bu listeyi seçerken iki tarafı da gözettik: Madam Bovary, Uğultulu Tepeler ve Kolera Günlerinde Aşk Anna'nın dünyasına; Middlemarch, Savaş ve Barış ile Babalar ve Oğullar ise Levin'in sorgusuna daha yakın duruyor.

Bir not: bu listedeki romanların çoğu uzundur ve zamana yayılmış bir okuma ister. Bir kitabı bir hafta sonunda bitirmek yerine, birkaç hafta boyunca günde yirmi otuz sayfa okumak onları daha iyi taşır. Uzun romanların asıl keyfi, kitabın bir süre hayatınızın parçası olmasıdır.

Kimler için: Tolstoy'un romanını bitirip aşk, evlilik, toplum ve vicdan çatışmasını işleyen başka büyük romanlar arayan okurlar

Kısa cevap

1. Grup: Evlilik, tutku ve toplumun bedeli

Anna'nın hikâyesine en yakın duran kitaplar: bir kadının tutkusu ile toplumun beklentileri arasındaki çatışma, farklı ülkelerde ve çağlarda.

1. Madam Bovary

Gustave Flaubert · 1857

Gustave Flaubert'in ilk romanı, taşra hayatının sıkıcılığından kurtulmak için sınırlarını umutsuzca zorlayan Madam Bovary'nin hikâyesini anlatır. Anna Karenina ile en sık yan yana anılan romandır: ikisinde de evli bir kadın tutkuya yönelir ve toplumun yargısıyla yüzleşir.

Devamını oku

Fark şudur ki Tolstoy karakterine derin bir sempati duyar, Flaubert ise daha soğuk ve ironik bir mesafe korur. Bovary'yi okuduktan sonra Anna'ya dönmek, iki yazarın bakışını karşılaştırmak için çok verimlidir.

Kime: Anna Karenina'nın doğrudan edebi akrabasını okumak isteyenlere

Okurken: 431 sayfa; Flaubert'in cümleleri titizdir, hızlı okumak yerine yavaşlamak kitabı zenginleştirir.

Sonra: Aynı çağın İngiliz taşrasından bir kadın portresi için Middlemarch'a geçin.

İlber Ortaylı, Orhan Pamuk ve 3 okur daha

2. Middlemarch

George Eliot · 1871

George Eliot'ın taşra yaşamını incelediği, 1871 ve 1872 arasında seri olarak yayımlanan romanı, birçok karakterin iç içe geçen hayatını anlatır. Anna Karenina gibi çoklu bir toplum portresidir; ama Eliot, kadın kahramanı Dorothea'yı bir tutku değil bir yaşam amacı arayışı içinde gösterir.

Devamını oku

Evlilik yine merkezdedir, ama bu kez aşk kadar entelektüel ve ahlaki bir kurulumdur. Roman bazen en büyük İngiliz romanı sayılır.

Kime: Geniş kadrolu, ahlaki derinliği olan bir roman arayanlara

Okurken: 952 sayfa; uzun ve yavaş. Karakter listesine zaman zaman başvurmak faydalı.

Sonra: Daha sert ve duygusal bir İngiliz romanı için Uğultulu Tepeler'e geçin.

Nil Karaibrahimgil, Sercan Baylan ve 1 okur daha

3. Uğultulu Tepeler

Emily Brontë · 1847

Emily Brontë'nin 1847'de Ellis Bell mahlasıyla yayımladığı tek romanı, yabanıl bir tutku ve intikam hikâyesidir. Anna Karenina'nın toplumun bastırdığı aşk anlatısının en uç hâli sayılabilir: burada tutku, hem sevenleri hem sevilenleri yıkan bir güce dönüşür.

Devamını oku

Tolstoy aşkı toplumsal bir olgu olarak görür, Brontë ise onu neredeyse doğa gücü gibi anlatır. Çok farklı iki bakış.

Kime: Aşkın karanlık ve yıkıcı yüzünü okumak isteyenlere

Okurken: 408 sayfa; iç içe geçmiş anlatıcılar ilk başta kafa karıştırabilir, devam edin.

Sonra: Aynı çağın daha hafif ve esprili bir aşk anlatısı için Gurur ve Önyargı'ya geçin.

Melis Sezen, Maggie Rogers ve 3 okur daha

4. Gurur ve Önyargı

Jane Austen · 1813

Jane Austen'in 1813'te yayımlanan romanı, evlilik piyasasında kendi sözünü söyleyen Elizabeth Bennet ile gururlu Bay Darcy arasındaki ilişkiyi anlatır. Anna Karenina evliliğin yıkıcı yüzünü gösterir, Austen ise evliliğin akıl ve duygunun dengesiyle kurulduğunda nasıl bir uyum olabileceğini.

Devamını oku

Ton esprili ve keskin. Tolstoy'un derin ve yoğun tabloları arasında nefes aldırır.

Kime: Aşk ve evliliği daha hafif, zeki bir tonda okumak isteyenlere

Okurken: 406 sayfa; akıcı ve esprili. Diyaloglar romanın gerçek gücü.

Sonra: Tolstoy'un kendi geniş tuvaline, Savaş ve Barış'a geçin.

Elifcan Ongurlar, Jenna Bush Hager ve 3 okur daha

2. Grup: Toplumu ve çağı geniş bir tuvalde anlatanlar

Anna Karenina yalnızca bir aşk romanı değil; Rus toplumunun, çiftçiliğin, inancın ve siyasetin romanıdır. Bu üç kitap da geniş bir toplum resmini bireylerin hayatıyla anlatır.

5. Savaş ve Barış

Lev Tolstoy · 1869

Lev Tolstoy'un 1869'da yayımlanan büyük romanı, Napolyon'un Rusya seferi çağında birkaç ailenin hayatını anlatır. Anna Karenina'nın daha dar ve daha yoğun olduğu yerde burası epik bir ölçektedir; ama aynı yazarın aynı bakışını taşır: büyük tarihî olaylar ile en küçük günlük duygular aynı sayfada yer alır.

Devamını oku

Anna Karenina'yı sevip Tolstoy'a daha fazla zaman ayırmak isteyenler için doğal bir sonraki adım.

Kime: Tolstoy'un ölçeğini ve epik gücünü görmek isteyenlere

Okurken: Çok uzun; karakter ve isimler çok. Baskıda karakter listesi varsa baştan yararlı olur.

Sonra: Rus edebiyatından kuşak çatışmasına, Babalar ve Oğullar'a geçin.

İlber Ortaylı, Orhan Pamuk ve 6 okur daha

6. Babalar ve Oğullar

İvan Sergeyeviç Turgenyev · 1862

Turgenyev'in nihilist genç doktor Bazarov üzerinden 19. yüzyıl Rusya'sında kuşaklar arasındaki düşünce ve değer çatışmasını anlattığı romanı. Anna Karenina'daki Levin'in kırsal ve ahlaki sorgusuna benzer bir toplumsal fon taşır, ama burada merkez aşk değil, düşünce ve ideolojidir.

Devamını oku

Kısa ve yoğun, Rus romanının kolay okunur kapılarından biridir.

Kime: Rus toplumunu düşünce çatışması üzerinden okumak isteyenlere

Okurken: 259 sayfa; akıcı ve diyalog ağırlıklı. Nihilizmin bağlamını bilmek isteyenler önsözden yararlanabilir.

Sonra: Tolstoy'un kısa hikâyesi Balodan sonra'ya, vicdan sorusuna geçin.

Harun Çelik, Mahfi Eğilmez ve 2 okur daha

7. Balodan sonra

Lev Tolstoy · 1877

Tolstoy'un kısa hikâyesi, genç bir adamın bir balonun neşesinden sonra tanık olduğu bir sahne yüzünden hayatının yönünü değiştirmesini anlatır. Anna Karenina'nın toplumsal ve ahlaki sorgusunu, birkaç sayfaya sığdırılmış bir öykü olarak görürsünüz.

Devamını oku

Büyük romanlara girmeden Tolstoy'un vicdan anlayışını tanımak için en hızlı yol.

Kime: Tolstoy'u kısa bir metinle denemek isteyenlere

Okurken: Çok kısa; bir oturuşta biter ve uzun süre akılda kalır.

Sonra: Aşkı çok daha uzun bir zamana yayan Kolera Günlerinde Aşk'a geçin.

Nermin Yıldırım, Hasan Bülent Kahraman ve 3 okur daha

3. Grup: Aşk, zaman ve farklı coğrafyalar

Anna Karenina'da aşk bir toplumsal bedelle gelir. Bu üç kitap, aşkı çok farklı coğrafyalarda ve çok farklı zaman ölçeklerinde, bambaşka tonlarda anlatır.

8. Kolera Günlerinde Aşk

Gabriel García Márquez · 1985

Gabriel García Márquez'in yarım yüzyılı aşan bir bekleyişi ve geç kalmış bir aşkı Karayip kıyısındaki bir kentte anlattığı romanı. Anna Karenina'nın aşkı trajik bir sona yürürken, burada aşk yıllarca beklenir ve tuhaf bir yumuşaklıkla gerçekleşir.

Devamını oku

İki kitap, aşkın zamanla ilişkisini zıt biçimlerde işler. Márquez'in dili sıcak ve şiirsel, Tolstoy'unki daha ağır ve gözlemcidir.

Kime: Aşkın zaman içindeki serüvenini okumak isteyenlere

Okurken: Akıcı, sıcak bir dil; ilk bölüm ağır olsa da sonrası kolay ilerler.

Sonra: Aşkı bir İstanbul nesnesine dönüştüren Masumiyet Müzesi'ne geçin.

Oprah Winfrey, Berna Laçin ve 6 okur daha

9. Masumiyet Müzesi

Orhan Pamuk · 2008

Orhan Pamuk'un 1970'ler İstanbul'unda geçen, bir adamın bir kadına olan saplantılı aşkını eşyalar ve anılar üzerinden anlattığı romanı. Anna Karenina'da tutku toplumsal bir bedel doğurur; burada ise sınıf, gelenek ve namus meselesi aşkı çevreler.

Devamını oku

Pamuk'un ayrıntıcı üslubu, Tolstoy'un ayrıntıcılığına bir Türk cevabı gibi okunabilir.

Kime: Aşkı Türkiye'nin toplumsal dokusuyla birlikte okumak isteyenlere

Okurken: 465 sayfa; kitap bir müzeye dönüşen bir roman olduğu için, gerçek müzeyi gezmek de okuma deneyimini zenginleştirir.

Sonra: Aşkı felsefi bir hafiflik sorusuna çeviren Varolmanın Dayanılmaz Hafifliği'ne geçin.

Doğan Cüceloğlu, M. Serdar Kuzuloğlu ve 6 okur daha

10. Varolmanın Dayanılmaz Hafifliği

Milan Kundera · 1984

Milan Kundera'nın aşk, sadakat ve varoluşun hafifliği üzerine kurduğu romanı. Anna Karenina'da bir karar ağır sonuçlar doğurur; Kundera ise hayatın bir kez yaşanması yüzünden hiçbir kararın ağırlığı olmadığı fikrini işler.

Devamını oku

Roman, aşkı felsefi bir deney olarak yeniden sorgular. Anlatımı kısmen deneme, kısmen kurgudur.

Kime: Aşk romanını düşünceyle harmanlamak isteyenlere

Okurken: 336 sayfa; felsefi aralar romanın akışını keser, ama kitabın asıl gücü de buradadır.

Sonra: Anna Karenina'ya dönün; bu kez Levin'in yolunu daha dikkatli izleyin.

Orhan Pamuk, Dua Lipa ve 3 okur daha

Okuma yolu

Anna Karenina'dan sonra en doğal geçiş Madam Bovary'dir. Daha kısa, daha yoğun ve Anna ile doğrudan karşılaştırılacak bir kitap. İkisini art arda okumak, aynı konunun iki büyük yazar elinde ne kadar farklı işlendiğini gösterir.

Tolstoy'un dünyasında kalmak istiyorsanız önce Balodan sonra gibi kısa bir metinle ısının, sonra Savaş ve Barış'a girin. Savaş ve Barış zaman ve sabır ister; ama Anna Karenina'yı sevdiyseniz karşılığını verir.

Devamını oku

Daha hafif ve esprili bir devam arıyorsanız Gurur ve Önyargı iyi bir seçimdir. Uğultulu Tepeler ise tam tersi bir ruh hâli arayanlar için: karanlık, yabanıl ve vurucu.

Aşkı farklı kültürlerden okumak isterseniz Kolera Günlerinde Aşk ve Masumiyet Müzesi, listenin en sıcak ve en tanıdık iki kitabı. Biri Karayipler'den, öteki İstanbul'dan gelir; ikisi de aşkın bir saplantıya dönüşmesini farklı tonlarda anlatır.

Felsefi bir okuma seviyorsanız Varolmanın Dayanılmaz Hafifliği ve Babalar ve Oğullar sizi düşünmeye yöneltir. Birinde düşünce aşkın içine girer, ötekinde ideolojiler kuşakları ayırır.

Middlemarch, listenin en uzun ve en yavaş kitabıdır; ama sabırla okunduğunda çoğu okurun hayatındaki en doyurucu romanlardan biri olur. Hazır hissettiğiniz zaman girin.

Bir not: bu romanların birçoğu evlilik ve cinsellik konusunu dönemlerinin toplumsal kurallarıyla anlatır. Kadın kahramanlara yönelik acımasız yargıları, yazarın değil toplumun sesi olarak okumak, kitapların asıl eleştirisini görmenizi sağlar.

Karşılaştırmalı okuma bu listede özellikle keyifli. Anna Karenina ile Madam Bovary'yi okuduktan sonra iki kadın kahramanı şu sorularla yan yana koyun: Toplum onları nasıl yargılıyor? Yazar onlara nasıl bakıyor? Sonları ne kadar kaçınılmaz? Aynı soruları Uğultulu Tepeler ve Middlemarch'a da sorabilirsiniz. Birkaç romanın sonunda, aşkın ve evliliğin edebiyattaki karşılığının ne kadar çeşitli olduğunu, ve Tolstoy'un ne kadar özgün bir noktada durduğunu görürsünüz.

Uzun romanları bitirmek için pratik bir öneri: kitabı bölümlere bölüp her gün sabit bir sayfa hedefi koyun ve yanınıza bir karakter listesi alın. Rus romanlarında aynı kişi birden fazla adla anılır (ad, soyadı, baba adı, küçültme), bu yüzden ilk elli sayfada isimler arasında kaybolmak normal. Bu eşik aşıldıktan sonra roman kendi başına akar.

28 Ekim 2026

Devamı

Tümü